Ắc quy dự phòng trong tủ báo cháy có nhiệm vụ duy trì hoạt động của hệ thống khi nguồn điện chính bị mất. Nếu ắc quy yếu, chai, phồng, sụt áp nhanh hoặc bộ sạc gặp lỗi, tủ vẫn có thể hoạt động bình thường khi có điện lưới nhưng mất khả năng dự phòng đúng lúc cần thiết. Vì vậy, kiểm tra ắc quy phải bao gồm cả ngoại quan, điện áp, khả năng sạc và khả năng cấp tải thực tế.
Ắc quy dự phòng trong tủ báo cháy có chức năng gì?
Tủ trung tâm báo cháy cần duy trì khả năng giám sát đầu báo, nút nhấn, mô-đun và các thiết bị liên quan ngay cả khi nguồn điện lưới của công trình bị gián đoạn. Ắc quy dự phòng chính là nguồn điện thứ hai giúp hệ thống tiếp tục hoạt động trong khoảng thời gian được thiết kế.
Ở điều kiện bình thường, tủ báo cháy nhận nguồn AC từ hệ thống điện công trình. Đồng thời, mạch sạc trong tủ duy trì ắc quy ở trạng thái sẵn sàng. Khi nguồn AC bị mất, hệ thống chuyển sang sử dụng nguồn DC từ bộ ắc quy.
Những thiết bị có thể tiếp tục được cấp nguồn từ ắc quy
Tùy cấu hình hệ thống, nguồn dự phòng có thể duy trì:
– Tủ trung tâm báo cháy.
– Loop đầu báo địa chỉ.
– Đầu báo khói, đầu báo nhiệt và mô-đun.
– Nút nhấn khẩn cấp.
– Một số mạch chuông, còi hoặc thiết bị thông báo theo thiết kế.
– Mạch giám sát các thiết bị ngoại vi.
– Một số bảng hiển thị phụ.
Không nên mặc định mọi thiết bị PCCC trong công trình đều chạy bằng ắc quy của tủ báo cháy. Quạt hút khói, máy bơm, cửa chống cháy hoặc các thiết bị công suất lớn thường có nguồn và hệ thống điều khiển riêng.
Vì sao ắc quy báo cháy rất dễ bị bỏ quên trong quá trình bảo trì?
Ắc quy thường nằm phía dưới hoặc bên trong tủ nên người vận hành ít nhìn thấy. Trong khi nguồn điện lưới vẫn ổn định, hệ thống hoạt động bình thường khiến nhiều người cho rằng ắc quy cũng đang tốt.
Thực tế, một bộ ắc quy đã suy giảm dung lượng vẫn có thể hiển thị điện áp khá bình thường khi không có tải. Chỉ đến khi mất điện hoặc thử tải, điện áp mới tụt nhanh và tủ bắt đầu báo lỗi.
Ắc quy có thể hỏng âm thầm
Một số dấu hiệu chỉ xuất hiện khi kiểm tra kỹ:
– Điện áp giảm nhanh khi mất nguồn AC.
– Ắc quy nóng bất thường.
– Vỏ bình hơi phồng.
– Terminal có lớp oxy hóa.
– Bộ sạc không đưa điện áp lên đúng mức.
– Hai bình trong cùng bộ có điện áp lệch nhau nhiều.
Nếu chỉ nhìn đèn “Power On” của tủ sẽ không phát hiện được những vấn đề này.
Các loại ắc quy thường dùng trong tủ báo cháy
Ắc quy chì kín khí
Nhiều hệ thống báo cháy sử dụng ắc quy chì kín khí, thường được gọi là VRLA hoặc SLA.
Loại này có ưu điểm:
– Kích thước tương đối gọn.
– Không cần châm nước thường xuyên như ắc quy hở truyền thống.
– Phù hợp lắp trong tủ.
– Dễ ghép nối tiếp để tạo điện áp yêu cầu.
Hai bình 12V ghép thành hệ 24V
Nhiều tủ báo cháy hoạt động với nguồn DC danh định khoảng 24V và sử dụng hai bình 12V mắc nối tiếp.
Khi mắc nối tiếp:
– Điện áp của hai bình cộng lại.
– Dung lượng Ah không cộng theo cách mắc song song.
Ví dụ hai bình 12V – 7Ah mắc nối tiếp tạo thành bộ nguồn danh định 24V – 7Ah, không phải 24V – 14Ah.
Dấu hiệu cho thấy ắc quy dự phòng đang có vấn đề
Tủ báo lỗi Battery Fault
Đây là dấu hiệu rõ nhất.
Tùy hãng, màn hình có thể hiển thị:
– Battery Fault.
– Battery Low.
– Charger Fault.
– Power Supply Trouble.
– Low Voltage.
Cần đọc đúng loại lỗi trước khi thay ắc quy vì nguyên nhân có thể nằm ở bộ sạc hoặc dây kết nối.
Ắc quy bị phồng
Vỏ phồng là dấu hiệu đáng lưu ý.
Nguyên nhân có thể liên quan tới:
– Nhiệt độ cao.
– Sạc không đúng.
– Ắc quy đã lão hóa.
– Hư hỏng bên trong.
Ắc quy phồng không nên tiếp tục được xem như nguồn dự phòng đáng tin cậy.
Ắc quy bị nóng
Một bộ ắc quy có nhiệt độ cao bất thường trong khi các thiết bị xung quanh bình thường cần được kiểm tra ngay.
Cần xác định:
– Bộ sạc có đưa điện áp quá cao không.
– Có chập bên trong không.
– Terminal có tiếp xúc kém gây phát nhiệt không.
Terminal bị oxy hóa
Đầu cực bị oxy hóa làm tăng điện trở tiếp xúc và có thể khiến điện áp cấp cho tủ suy giảm dưới tải.
Điện áp tụt rất nhanh khi mất điện
Đây là một trong những dấu hiệu điển hình của ắc quy đã suy giảm dung lượng.
Khi AC bị ngắt, điện áp có thể giảm mạnh chỉ trong vài phút thay vì duy trì ổn định theo yêu cầu của hệ thống.
Kiểm tra ắc quy cần chuẩn bị những dụng cụ gì?
Một số dụng cụ thường cần gồm:
– Đồng hồ vạn năng.
– Thiết bị kiểm tra tải hoặc máy kiểm tra dung lượng nếu có.
– Dụng cụ tháo terminal phù hợp.
– Găng tay bảo hộ.
– Biểu mẫu ghi nhận kết quả.
– Tài liệu kỹ thuật của tủ và ắc quy.
Tại sao không nên dùng đồng hồ điện áp là đủ?
Điện áp không tải chỉ cho biết một phần tình trạng.
Một ắc quy đã chai vẫn có thể đo được điện áp tương đối tốt ngay sau khi vừa sạc xong. Nhưng khi có tải, điện áp tụt nhanh vì dung lượng thực tế đã giảm.
Do đó kiểm tra tốt nên kết hợp nhiều phương pháp.
Quy trình kiểm tra tình trạng hoạt động của ắc quy dự phòng
Bước 1: Kiểm tra trạng thái của tủ báo cháy
Trước khi mở tủ, quan sát:
– Có lỗi Battery hay không.
– Có lỗi nguồn AC hay không.
– Có Charger Fault hay không.
– Tủ có đang Disable thiết bị nào không.
– Điện áp nguồn nếu tủ có hiển thị.
Nên ghi nhận trạng thái trước khi thao tác để sau khi hoàn tất có thể so sánh.
Bước 2: Kiểm tra ngoại quan ắc quy
Quan sát từng bình:
– Có phồng không.
– Có nứt vỏ không.
– Có rò rỉ không.
– Có đổi màu do nhiệt không.
– Terminal có rỉ hoặc oxy hóa không.
– Dây nối có lỏng không.
– Cọc bình có dấu hiệu cháy xém không.
Nếu phát hiện hư hỏng nghiêm trọng, không nên tiếp tục thử tải bằng cách ép hệ thống hoạt động lâu.
Bước 3: Kiểm tra ngày sản xuất hoặc lịch sử thay thế
Nếu có tem bảo trì, cần kiểm tra thời điểm lắp bộ ắc quy hiện tại.
Tuổi thọ thực tế phụ thuộc:
– Chất lượng ắc quy.
– Nhiệt độ môi trường.
– Chế độ sạc.
– Số lần phóng điện sâu.
– Điều kiện bảo quản.
Không nên chỉ dùng một mốc năm cố định để kết luận mà bỏ qua kết quả kiểm tra thực tế.
Bước 4: Đo điện áp khi có nguồn AC
Khi tủ đang được cấp nguồn điện lưới và bộ sạc hoạt động, đo điện áp tại bộ ắc quy.
Kết quả giúp đánh giá:
– Bộ sạc có hoạt động hay không.
– Điện áp sạc có nằm trong vùng phù hợp theo tài liệu hãng hay không.
– Có chênh lệch lớn giữa hai bình không.
Không nên áp dụng một điện áp sạc cố định cho mọi loại ắc quy. Cần đối chiếu thông số của đúng model.
Bước 5: Đo riêng từng bình
Nếu hệ thống sử dụng hai bình 12V nối tiếp, đo từng bình riêng biệt.
Ví dụ tổng điện áp có thể trông bình thường nhưng một bình cao, một bình thấp. Sự mất cân bằng này cho thấy bộ ắc quy có vấn đề.
Bước 6: Kiểm tra kết nối dây
Kiểm tra:
– Dây từ tủ đến ắc quy.
– Dây nối giữa hai bình.
– Cos có chắc không.
– Có đầu dây nóng bất thường không.
Mối nối lỏng có thể gây Battery Fault dù bản thân ắc quy còn tốt.
Bước 7: Ngắt nguồn AC có kiểm soát để thử nguồn dự phòng
Đây là bước rất quan trọng.
Kỹ thuật viên cần thực hiện theo quy trình của công trình để tránh gây hiểu nhầm về sự cố nguồn.
Sau khi ngắt nguồn AC, tủ phải chuyển sang sử dụng ắc quy.
Quan sát:
– Tủ còn hoạt động không.
– Có báo AC Loss đúng không.
– Màn hình có ổn định không.
– Loop có còn nhận đủ thiết bị không.
– Điện áp ắc quy thay đổi ra sao.
Bước 8: Theo dõi điện áp dưới tải
Đây là dữ liệu quan trọng hơn điện áp không tải.
Nếu điện áp giảm rất nhanh trong thời gian ngắn dù tải bình thường, ắc quy có thể đã suy giảm đáng kể.
Nên ghi lại:
– Điện áp lúc vừa ngắt AC.
– Điện áp sau vài phút.
– Điện áp sau khoảng thời gian thử theo quy trình.
Bước 9: Khôi phục nguồn AC
Sau khi thử, cấp lại nguồn điện lưới.
Xác nhận:
– Tủ nhận lại AC.
– Lỗi mất nguồn được xóa.
– Bộ sạc bắt đầu nạp lại ắc quy.
– Không xuất hiện lỗi mới.
Bước 10: Ghi kết quả
Hồ sơ nên ghi:
– Ngày kiểm tra.
– Model ắc quy.
– Dung lượng Ah.
– Điện áp từng bình.
– Tổng điện áp bộ.
– Điện áp khi mất AC.
– Tình trạng ngoại quan.
– Kết luận.
– Kiến nghị thay thế nếu cần.
Cách kiểm tra khả năng sạc của tủ báo cháy
Nhiều trường hợp người dùng thay ắc quy mới nhưng vài tháng sau lại báo lỗi. Nguyên nhân thực tế có thể nằm ở bộ sạc.
Bộ sạc không hoạt động
Nếu charger không nạp, ắc quy sẽ dần cạn dù không có sự cố cháy.
Bộ sạc đưa điện áp quá thấp
Ắc quy không được nạp đầy và dung lượng khả dụng giảm.
Bộ sạc đưa điện áp quá cao
Có thể làm ắc quy nóng, phồng hoặc giảm tuổi thọ.
Cách kiểm tra cơ bản
Đo điện áp bộ ắc quy khi:
– Tủ đang có AC.
– AC vừa được ngắt.
Nếu điện áp khi có AC không phản ánh hoạt động sạc theo thông số của hãng, cần kiểm tra sâu hơn mạch nguồn.
Tại sao cần kiểm tra từng bình thay vì chỉ đo tổng 24V?
Giả sử bộ hai bình nối tiếp có tổng điện áp tương đối bình thường.
Điều đó chưa chứng minh hai bình có tình trạng giống nhau.
Một bình có thể bị yếu và bình còn lại đang được sạc ở trạng thái cao hơn để bù tổng điện áp.
Ảnh hưởng của một bình yếu
Trong mạch nối tiếp, dòng điện đi qua cả hai bình.
Một bình suy giảm có thể làm toàn bộ bộ nguồn:
– Tụt áp nhanh.
– Không duy trì đủ thời gian.
– Báo Battery Low sớm.
– Mất ổn định khi tải tăng.
Có nên thay một bình trong cặp hay thay cả hai?
Trong nhiều trường hợp, nếu hai bình được lắp cùng thời điểm và một bình đã suy giảm rõ rệt, nên cân nhắc thay theo bộ để đảm bảo đặc tính tương đồng.
Nếu thay một bình mới ghép với một bình cũ đã sử dụng lâu, sự chênh lệch về nội trở và dung lượng có thể khiến quá trình sạc, xả không cân bằng.
Khi nào có thể xem xét thay riêng?
Nếu một bình bị lỗi rất sớm do nguyên nhân riêng biệt trong khi bình còn lại đã được kiểm tra và xác nhận còn tốt, đơn vị kỹ thuật có thể đánh giá phương án phù hợp.
Tuy nhiên không nên mặc định thay riêng luôn là cách tiết kiệm tốt nhất.
Kiểm tra dung lượng Ah có ý nghĩa gì?
Ah là đơn vị thể hiện dung lượng điện tích mà ắc quy có thể cung cấp theo điều kiện thử nhất định.
Ví dụ một bình ghi 7Ah không có nghĩa nó luôn cung cấp 7A trong đúng một giờ ở mọi điều kiện.
Dung lượng thực tế phụ thuộc:
– Dòng xả.
– Nhiệt độ.
– Tuổi ắc quy.
– Điện áp cắt.
– Điều kiện của từng nhà sản xuất.
Tại sao điện áp tốt nhưng dung lượng vẫn thấp?
Ắc quy lão hóa có thể giữ được điện áp khi không tải nhưng nội trở tăng.
Khi tải vào, điện áp sụt nhanh và năng lượng khả dụng thấp hơn nhiều so với ban đầu.
Thử tải ắc quy báo cháy như thế nào?
Thử tải có thể được thực hiện bằng tải thật của tủ hoặc thiết bị kiểm tra chuyên dụng tùy quy trình.
Dùng tải thật của hệ thống
Ngắt nguồn AC để toàn bộ tủ hoạt động bằng ắc quy trong một khoảng thời gian kiểm soát.
Ưu điểm:
– Phản ánh đúng tải thực tế.
– Đồng thời kiểm tra chức năng chuyển nguồn.
Dùng máy kiểm tra ắc quy
Thiết bị chuyên dụng có thể đánh giá:
– Điện áp.
– Nội trở.
– Khả năng cung cấp dòng.
– Một số chỉ số sức khỏe của ắc quy.
Phương pháp cụ thể phụ thuộc thiết bị kiểm tra và loại bình.
Có nên xả kiệt ắc quy để kiểm tra dung lượng không?
Không nên tự ý xả cạn bộ ắc quy đang trực tiếp bảo vệ công trình.
Phóng điện sâu có thể:
– Làm giảm tuổi thọ.
– Khiến hệ thống mất nguồn dự phòng sau khi thử.
– Mất nhiều thời gian để sạc lại.
Nếu cần thử dung lượng đầy đủ, nên thực hiện theo quy trình chuyên môn và bảo đảm công trình vẫn có phương án an toàn trong thời gian thử.
Ảnh hưởng của nhiệt độ đối với tuổi thọ ắc quy
Nhiệt độ cao
Nhiệt độ cao có thể thúc đẩy quá trình lão hóa hóa học bên trong ắc quy.
Tủ đặt trong phòng kín, nóng hoặc gần thiết bị tỏa nhiệt thường làm ắc quy xuống cấp nhanh hơn.
Nhiệt độ quá thấp
Nhiệt độ thấp có thể làm giảm khả năng cung cấp dung lượng tức thời.
Cách xử lý
Nên duy trì tủ báo cháy trong môi trường phù hợp với thông số của nhà sản xuất và bảo đảm thông gió thích hợp.
Tại sao ắc quy trong tủ thường bị phồng?
Nhiệt độ môi trường cao
Đây là một nguyên nhân phổ biến.
Bộ sạc không đúng điện áp
Sạc quá mức có thể làm tăng áp suất nội bộ và làm biến dạng vỏ.
Ắc quy đã quá cũ
Quá trình lão hóa lâu ngày làm cấu trúc bên trong suy giảm.
Ắc quy chất lượng thấp
Thiết bị không phù hợp hoặc chất lượng không ổn định có thể có tuổi thọ ngắn hơn dự kiến.
Có thể tiếp tục dùng ắc quy hơi phồng không?
Không nên xem đó là trạng thái bình thường.
Ắc quy phồng cho thấy đã có biến đổi bên trong và cần được đánh giá để thay thế.
Không nên:
– Ép bình trở lại hình dạng cũ.
– Khoan hoặc chọc vỏ.
– Tiếp tục sạc mạnh để “hồi” bình.
Terminal ắc quy bị nóng có nguyên nhân gì?
Đầu cos lỏng
Điện trở tiếp xúc tăng làm sinh nhiệt khi có dòng chạy qua.
Bề mặt bị oxy hóa
Lớp oxy hóa làm giảm chất lượng tiếp xúc điện.
Dây dẫn không phù hợp
Dây hoặc đầu nối không đúng có thể gây tổn hao và phát nhiệt.
Dòng bất thường
Nếu mạch sạc hoặc hệ thống có lỗi, dòng điện cũng có thể tăng không bình thường.
Không nên chỉ siết terminal thật mạnh mà chưa kiểm tra tình trạng đầu cực.
Cách vệ sinh đầu cực ắc quy
Trước khi thao tác cần tuân thủ quy trình an toàn điện và tránh làm chập hai cực.
Có thể thực hiện các bước phù hợp như:
– Ngắt nguồn theo quy trình.
– Tháo terminal đúng thứ tự theo hướng dẫn hệ thống.
– Làm sạch lớp oxy hóa bằng phương pháp phù hợp.
– Kiểm tra đầu cos.
– Lắp lại chắc chắn.
– Xác nhận đúng cực tính.
Không đặt dụng cụ kim loại tự do trên mặt ắc quy vì có thể vô tình nối tắt hai cực.
Đấu ngược cực ắc quy gây hậu quả gì?
Đây là một lỗi nguy hiểm.
Tùy thiết kế bảo vệ của tủ, đấu ngược có thể gây:
– Cháy cầu chì.
– Hỏng mạch sạc.
– Hư board nguồn.
– Phát tia lửa tại terminal.
– Tủ mất nguồn dự phòng.
Cách phòng tránh
– Đánh dấu dây đỏ và đen rõ ràng.
– Chụp lại trạng thái trước khi tháo nếu cần.
– Kiểm tra ký hiệu + và – trên bình.
– Đo xác nhận trước khi cắm connector vào tủ.
Tại sao tủ báo Battery Fault dù vừa thay ắc quy mới?
Cầu chì battery bị đứt
Nhiều tủ có cầu chì riêng cho mạch ắc quy.
Jack hoặc dây battery chưa được cắm
Đây là lỗi khá đơn giản nhưng dễ xảy ra sau bảo trì.
Đấu sai cực
Hệ thống bảo vệ có thể ngăn nhận ắc quy.
Bộ sạc bị lỗi
Thay bình không giải quyết được charger fault.
Cài đặt tủ chưa reset
Một số hệ thống cần một khoảng thời gian hoặc thao tác reset để cập nhật trạng thái.
Ắc quy mới nhưng chưa được nạp đủ
Bình lưu kho lâu có thể có mức điện thấp và cần được đánh giá trước khi lắp.
Tại sao hai bình cùng loại nhưng điện áp khác nhau nhiều?
Sự chênh lệch lớn có thể phản ánh:
– Một bình bị lão hóa hơn.
– Một bình có cell suy giảm.
– Hai bình khác thời gian sử dụng.
– Bộ sạc hoặc kết nối không cân bằng.
Nếu bộ hai bình mắc nối tiếp có sự chênh lệch rõ, cần kiểm tra kỹ từng bình thay vì chỉ nhìn tổng điện áp.
Cách lựa chọn ắc quy thay thế cho tủ báo cháy
Đúng điện áp
Không sử dụng bình khác điện áp so với cấu hình tủ.
Đúng dung lượng yêu cầu
Dung lượng cần đáp ứng tính toán nguồn dự phòng và giới hạn bộ sạc.
Không nên tự tăng Ah quá lớn nếu chưa kiểm tra khả năng sạc và không gian tủ.
Đúng loại ắc quy
Nên dùng loại phù hợp với ứng dụng nguồn dự phòng và hướng dẫn của nhà sản xuất tủ.
Kích thước phù hợp
Bình phải nằm chắc chắn trong khay, không bị ép hoặc cản đường dây.
Chọn hai bình đồng bộ
Nếu hệ thống dùng hai bình nối tiếp, ưu tiên:
– Cùng hãng.
– Cùng model.
– Cùng dung lượng.
– Cùng thời điểm sản xuất tương đối gần.
Có nên thay ắc quy dung lượng lớn hơn để tủ chạy lâu hơn?
Không nên tự ý tăng dung lượng.
Dung lượng lớn hơn có thể tăng thời gian dự phòng nhưng cũng đặt thêm yêu cầu đối với:
– Dòng sạc.
– Thời gian phục hồi sau mất điện.
– Không gian lắp đặt.
– Khả năng của bộ nguồn tủ.
Việc lựa chọn dung lượng phải dựa vào tính toán tải và thông số cho phép của tủ.
Kiểm tra thời gian dự phòng của hệ thống như thế nào?
Để đánh giá đầy đủ, cần biết tổng tải của hệ thống ở các trạng thái khác nhau.
Trạng thái thường trực
Tủ giám sát toàn bộ thiết bị nhưng chưa phát báo động.
Trạng thái báo cháy
Có thể có thêm tải từ:
– Chuông.
– Còi.
– Đèn báo.
– Module output.
Do đó việc tính dung lượng không thể chỉ dựa trên dòng tiêu thụ lúc tủ đang Normal.
Cần căn cứ hồ sơ thiết kế
Thời gian dự phòng yêu cầu và dung lượng bình nên được xác định trong thiết kế nguồn của hệ thống báo cháy.
Những sai lầm thường gặp khi kiểm tra ắc quy báo cháy
Chỉ nhìn điện áp không tải
Có thể bỏ sót bình đã chai.
Chỉ thay bình nhưng không kiểm tra charger
Ắc quy mới có thể tiếp tục hỏng sớm.
Thay một bình cũ bằng một bình mới không đánh giá cặp
Có thể tạo mất cân bằng.
Ngắt nguồn AC rồi bỏ đi
Trong lúc thử phải theo dõi tủ và sẵn sàng khôi phục nguồn nếu hệ thống có dấu hiệu bất thường.
Không ghi ngày thay
Lần bảo trì sau không biết bộ bình đã sử dụng bao lâu.
Dùng ắc quy sai dung lượng
Có thể không đạt thời gian dự phòng.
Không siết chắc đầu cực
Lỗi tiếp xúc có thể xuất hiện sau vài tháng.
Để dụng cụ kim loại trên bình
Có nguy cơ gây ngắn mạch giữa hai cực.
Khi nào cần thay ắc quy dự phòng?
Nên xem xét thay khi có một hoặc nhiều dấu hiệu:
– Vỏ phồng.
– Rò rỉ.
– Điện áp tụt nhanh dưới tải.
– Không giữ được dung lượng yêu cầu.
– Tủ liên tục báo Battery Low.
– Hai bình chênh lệch lớn.
– Terminal hư hỏng nghiêm trọng.
– Bình đã lão hóa theo kết quả kiểm tra và khuyến cáo của nhà sản xuất.
Không nên đợi tới khi bình hoàn toàn không lên điện mới thay.
Kiểm tra ắc quy sau khi tòa nhà bị mất điện dài giờ
Sau một lần mất điện kéo dài, bộ ắc quy có thể đã trải qua chu kỳ xả sâu.
Khi điện lưới trở lại cần kiểm tra:
– Tủ đã nhận AC chưa.
– Charger có hoạt động không.
– Bình có nóng không.
– Điện áp từng bình.
– Tủ có Battery Fault không.
Không nên thử mất điện lần nữa ngay lập tức
Ắc quy cần có thời gian được sạc phục hồi theo điều kiện của hệ thống. Thử xả tiếp ngay có thể khiến dung lượng giảm thêm.
Kiểm tra ắc quy sau khi thay tủ báo cháy
Nếu thay tủ mới nhưng giữ lại ắc quy cũ, cần kiểm tra:
– Điện áp tương thích.
– Dung lượng yêu cầu.
– Tuổi và tình trạng bình.
– Dòng sạc của tủ mới.
– Connector và cực tính.
Không nên mặc định bộ bình cũ dùng được chỉ vì có cùng điện áp.
Hồ sơ bảo trì ắc quy nên ghi những nội dung gì?
Một biểu mẫu theo dõi tốt nên có:
– Ngày kiểm tra.
– Model tủ báo cháy.
– Loại ắc quy.
– Điện áp danh định.
– Dung lượng Ah.
– Số lượng bình.
– Ngày lắp hoặc thay.
– Điện áp khi có AC.
– Điện áp khi mất AC.
– Điện áp từng bình.
– Tình trạng ngoại quan.
– Tình trạng terminal.
– Kết quả thử tải.
– Kết luận.
Dữ liệu qua nhiều kỳ giúp nhận biết xu hướng suy giảm và lên kế hoạch thay thế trước khi bình hỏng hoàn toàn.
Cách bảo quản ắc quy giúp tăng độ ổn định
Giữ môi trường thông thoáng
Không để khoang tủ quá nóng.
Giữ tủ khô ráo
Độ ẩm cao làm tăng nguy cơ oxy hóa terminal và linh kiện nguồn.
Không để vật khác đè lên bình
Bình cần được cố định trong vị trí thiết kế.
Không tự ngắt charger
Ắc quy cần được duy trì đúng chế độ sạc.
Bảo trì hệ thống định kỳ
Việc đo và thử tải giúp phát hiện suy giảm sớm.
Cách xử lý khi tủ báo cháy mất nguồn AC và ắc quy cũng yếu
Đây là tình trạng cần ưu tiên xử lý.
Khôi phục nguồn điện chính nếu có thể
Kiểm tra aptomat, nguồn cấp và mạch điện liên quan.
Không tắt tủ nếu chưa có phương án
Việc tắt tủ làm công trình mất khả năng giám sát báo cháy.
Chuẩn bị nguồn hoặc phương án bảo vệ tạm thời
Nếu phải sửa chữa kéo dài, đơn vị quản lý cần có phương án phù hợp để duy trì an toàn PCCC trong thời gian hệ thống bị suy giảm chức năng.
Thay ắc quy sau khi xác định charger bình thường
Nếu bộ sạc có lỗi, cần xử lý đồng thời.
Bảo trì ắc quy và nguồn tủ báo cháy tại Hùng Gia Phát
CÔNG TY TNHH SX TM DV PCCC HÙNG GIA PHÁT cung cấp dịch vụ kiểm tra, bảo trì và xử lý lỗi nguồn dự phòng của hệ thống báo cháy tại văn phòng, nhà xưởng, kho hàng, cửa hàng, tòa nhà và nhiều loại công trình.
Đối với ắc quy tủ báo cháy, việc kiểm tra không chỉ dừng ở đo điện áp mà cần đánh giá đồng thời bộ sạc, khả năng chuyển nguồn, điện áp dưới tải, tình trạng từng bình và các đầu nối.
Các hạng mục có thể hỗ trợ
– Kiểm tra Battery Fault.
– Đo điện áp từng bình.
– Kiểm tra bộ sạc.
– Kiểm tra khả năng chuyển sang nguồn dự phòng.
– Kiểm tra điện áp dưới tải.
– Kiểm tra terminal và dây nối.
– Thay bộ ắc quy suy giảm.
– Kiểm tra lỗi nguồn tủ báo cháy.
– Kiểm tra nguồn AC và DC.
– Bảo trì toàn bộ hệ thống báo cháy định kỳ.
Thông tin liên hệ
CÔNG TY TNHH SX TM DV PCCC HÙNG GIA PHÁT
Địa chỉ: 296 Gò Dầu, P. Tân Sơn Nhì, TP. Hồ Chí Minh
Hotline: 0943709898
Email: pccc.hgp@gmail.com
Website: https://pccchunggiaphat.com/
Câu hỏi thường gặp về ắc quy dự phòng tủ báo cháy
Điện áp ắc quy vẫn đủ nhưng có cần thay không?
Có thể vẫn cần nếu khả năng giữ tải đã suy giảm. Điện áp không tải không phản ánh đầy đủ dung lượng thực tế, vì vậy cần kiểm tra dưới tải hoặc sử dụng thiết bị đánh giá phù hợp.
Ắc quy báo cháy bao lâu phải thay một lần?
Không nên áp dụng một thời gian cố định cho mọi bộ bình. Tuổi thọ phụ thuộc nhiệt độ, chất lượng sản phẩm, chế độ sạc và số lần xả. Cần kết hợp tuổi thiết bị với kết quả kiểm tra thực tế và khuyến cáo của nhà sản xuất.
Tủ dùng hai bình, một bình hỏng có thể thay một bình không?
Có thể trong một số tình huống nhưng cần đánh giá bình còn lại. Với bộ đã sử dụng lâu và hai bình cùng tuổi, thay theo cặp thường giúp đặc tính sạc và xả đồng đều hơn.
Ắc quy phồng nhưng tủ chưa báo lỗi có cần thay không?
Nên đưa bộ bình vào diện cần xử lý. Vỏ phồng là dấu hiệu bất thường về tình trạng bên trong và không nên chờ đến khi tủ báo Battery Fault mới thay.
Tại sao thay ắc quy mới nhưng vài ngày sau lại báo lỗi?
Cần kiểm tra bộ sạc, cầu chì battery, đầu nối, cực tính và chất lượng bình mới. Nếu charger hỏng thì thay ắc quy không giải quyết được nguyên nhân.
Có thể dùng ắc quy xe máy hoặc ô tô cho tủ báo cháy không?
Không nên thay tùy tiện. Tủ báo cháy được thiết kế cho loại nguồn dự phòng có đặc tính và phương pháp sạc phù hợp. Cần sử dụng đúng loại ắc quy theo tài liệu của tủ và yêu cầu thiết kế.
Có cần thử tủ chạy bằng ắc quy không?
Có. Đây là cách xác nhận chức năng chuyển nguồn và khả năng cấp tải thực tế. Việc thử phải được thực hiện có kiểm soát, ghi nhận điện áp và khôi phục nguồn AC sau khi hoàn tất.
Kết luận
Kiểm tra tình trạng hoạt động của ắc quy dự phòng trong tủ báo cháy không nên chỉ thực hiện bằng cách nhìn đèn nguồn hoặc đo một giá trị điện áp. Một bộ ắc quy đáng tin cậy phải có ngoại quan tốt, giữ điện áp ổn định, được bộ sạc nạp đúng, không có sự chênh lệch bất thường giữa các bình và quan trọng nhất là có khả năng duy trì tủ hoạt động khi nguồn AC bị mất.
Quy trình kiểm tra nên bắt đầu từ trạng thái tủ, ngoại quan bình, terminal và lịch sử sử dụng, sau đó đo điện áp khi có nguồn, đo từng bình, ngắt AC có kiểm soát để thử dưới tải và cuối cùng kiểm tra khả năng sạc lại. Nếu chỉ thay ắc quy mà không kiểm tra charger, một bộ bình mới vẫn có thể nhanh chóng hư hỏng.
Những dấu hiệu như bình phồng, nóng, điện áp tụt nhanh, đầu cực oxy hóa hoặc tủ thường xuyên báo Battery Low cần được xử lý sớm. Đặc biệt, với hệ thống dùng hai bình nối tiếp, cần đánh giá cả bộ thay vì chỉ tập trung vào tổng điện áp.
Khi cần kiểm tra, thay thế hoặc xử lý lỗi nguồn dự phòng tủ báo cháy tại TP. Hồ Chí Minh và khu vực lân cận, khách hàng có thể liên hệ CÔNG TY TNHH SX TM DV PCCC HÙNG GIA PHÁT tại 296 Gò Dầu, P. Tân Sơn Nhì, TP. Hồ Chí Minh, hotline 0943709898, email pccc.hgp@gmail.com, website https://pccchunggiaphat.com/ để được hỗ trợ kiểm tra theo cấu hình và hiện trạng thực tế của hệ thống.
Liên hệ với chúng tôi:
CÔNG TY TNHH SX TM DV PCCC HÙNG GIA PHÁT
Địa chỉ: 296 Gò Dầu, P. Tân Sơn Nhì, TP. Hồ Chí Minh
Hotline: 0943709898
Email: pccc.hgp@gmail.com
Website: https://pccchunggiaphat.com/
